cảnh báo đối với dự thảo quy định của EU về hàm lượng vật liệu tái chế trong pin

Ngày 14/8/2026, Liên minh châu Âu (EU) đã thông báo tới Ủy ban Hàng rào kỹ thuật trong thương mại (TBT) của Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) Dự thảo Quy định ủy quyền của Ủy ban châu Âu bổ sung Quy định (EU) 2023/1542 về pin và chất thải pin, thiết lập phương pháp tính toán và xác minh hàm lượng cobalt, nickel, lithium và chì tái chế trong một số loại pin, đồng thời quy định định dạng tài liệu chứng minh hàm lượng tái chế, mã thông báo G/TBT/N/EU/1233 (sau đây gọi là Dự thảo).

Theo thông báo, Dự thảo áp dụng đối với pin công nghiệp có dung lượng lớn hơn 2 kWh, trừ pin công nghiệp chỉ có chức năng lưu trữ bên ngoài; pin xe điện; pin khởi động, chiếu sáng và đánh lửa (SLI); và pin dùng cho phương tiện vận tải nhẹ (LMT).

Một số nội dung chính của Dự thảo gồm:

- Phương pháp tính hàm lượng tái chế: hàm lượng cobalt, lithium, nickel và chì tái chế được xác định theo tỷ lệ khối lượng theo quy định; việc tính toán được thực hiện đối với từng mẫu pin, từng năm và từng nhà máy sản xuất, trên cơ sở dữ liệu từ các công đoạn liên quan trong chuỗi cung ứng.

- Truy xuất nguồn gốc và cân bằng khối lượng: doanh nghiệp phải duy trì hệ thống truy xuất nguồn gốc, hồ sơ và dữ liệu liên quan đến vật liệu đầu vào, đầu ra và nguồn gốc vật liệu tái chế; thực hiện cân bằng khối lượng ở cấp nhà máy trong kỳ kế toán không quá 12 tháng và áp dụng phương pháp trung bình luân phiên để xác định hàm lượng tái chế của sản phẩm đầu ra.

- Dữ liệu và hồ sơ chứng minh: doanh nghiệp phải lập, lưu giữ dữ liệu giao dịch, hồ sơ tính toán và hồ sơ nghiên cứu về hàm lượng tái chế; thời gian lưu giữ hồ sơ tối thiểu là 10 năm.

- Xác minh sự phù hợp: hàm lượng tái chế được xác minh bởi tổ chức được thông báo (notified body). Việc xác minh có thể liên quan đến nhiều công đoạn trong chuỗi cung ứng và bao gồm kiểm tra dữ liệu, hồ sơ, phép tính và khả năng truy xuất nguồn gốc.

- Hệ số điều chỉnh: đối với cobalt, lithium và nickel có nguồn gốc từ chất thải được tái chế tại cơ sở đặt và hoạt động trong EU, Dự thảo cho phép áp dụng hệ số điều chỉnh 1,3 khi tính hàm lượng tái chế đến hết ngày 31/12/2036, với điều kiện đáp ứng các yêu cầu quy định; hệ số này không áp dụng đối với chì và vật liệu được tái chế tại cơ sở ngoài EU.

Các yêu cầu nêu trên có thể tác động đến doanh nghiệp Việt Nam sản xuất, gia công hoặc cung ứng pin xe điện, pin công nghiệp, pin SLI, pin dùng cho phương tiện vận tải nhẹ và các nguyên liệu, cell pin, vật liệu cathode hoặc vật liệu kim loại liên quan cho thị trường EU, đặc biệt là các doanh nghiệp tham gia chuỗi cung ứng và các công đoạn sản xuất, tinh luyện và tái chế.

Theo thông báo WTO, Dự thảo dự kiến được EU thông qua vào tháng 10/2026 và có hiệu lực sau 20 ngày kể từ ngày công bố trên Công báo Liên minh châu Âu, kính đề nghị các cơ quan, tổ chức, hiệp hội nghiên cứu, phổ biến thông tin tới doanh nghiệp có liên quan; đồng thời đề nghị doanh nghiệp chủ động rà soát hệ thống truy xuất nguồn gốc, quản lý dữ liệu, lưu trữ hồ sơ và khả năng đáp ứng yêu cầu về xác minh hàm lượng tái chế theo Dự thảo để có sự chuẩn bị phù hợp.

Dự thảo đính kèm: /vnt_upload/news/09_2026/26_04238_01_e.pdf